Crwneriaid

Crwneriaid sydd yn cofnodi ac yn ymchwilio i farwolaethau sydyn, annisgwyl a threisgar. Uwch Grwner Ei Mawrhydi dros Ogledd Cymru (Dwyrain a Chanolog) ac sydd yng ngofal Sir Ddinbych, Conwy, Wrecsam a Sir y Fflint yw Mr John Gittins LL.B (Anrhydedd) sy’n gyfreithiwr.

Nid adroddir pob marwolaeth i’r crwner: yn y rhan fwyaf o achosion, gall Meddyg Teulu neu ddoctor ysbyty roi Tystysgrif Feddygol o achos marwolaeth fel y gellir ei chofrestru gan y cofrestrydd.

Pryd y bydd a wnelo crwner â’r broses?

Dylid adrodd am farwolaeth wrth y crwner pan fydd meddyg yn gwybod neu ag achos rhesymol dros amau bod honno’n farwolaeth:

  • o ganlyniad i wenwyn, defnyddio cyffur rheoledig, cynnyrch meddyginiaethol, neu gemegyn gwenwynig; 
  • a ddigwyddodd o ganlyniad i drawma, trais neu anaf corfforol, p'un ai a achoswyd yn fwriadol ai peidio; 
  • sy’n gysylltiedig ag unrhyw driniaeth neu weithdrefn feddygol neu debyg ei natur; 
  • a ddigwyddodd o ganlyniad i hunan-niwed, (gan gynnwys methiant gan y sawl a fu farw i gadw ei fywyd ei hun) boed yn fwriadol neu fel arall; 
  • a ddigwyddodd o ganlyniad i anaf neu glefyd a gafwyd yn ystod, neu y gellir ei briodoli i, gyrfa waith y sawl a fu farw; 
  • a ddigwyddodd o ganlyniad i ddamwain hysbysadwy, gwenwyn, neu afiechyd; 
  • a ddigwyddodd o ganlyniad i esgeulustod neu fethiant o ran gofal gan berson arall; 
  • a oedd fel arall yn annaturiol.

Dylai'r crwner gael gwybod hefyd os:

  • digwyddodd y farwolaeth yn y ddalfa neu fel arall yng ngharchar y wladwriaeth - o ba bynnag achos; 
  • na fu ymarferydd meddygol i weld yr ymadawedig ar unrhyw adeg yn y 14 diwrnod cyn y farwolaeth a bod dim ymarferydd meddygol ar gael o fewn cyfnod rhesymol i baratoi Tystysgrif Feddygol o Achos Marwolaeth; 
  • na wŷr neb pwy yw’r ymadawedig; 
  • nad yw’n hysbys beth oedd achos y farwolaeth.

Pan fydd marwolaeth wedi ei hadrodd wrth y crwner bydd yn rhaid i’r cofrestrydd aros i’r crwner orffen ei ymholiadau cyn y gellir cofrestru’r farwolaeth. Gall yr ymholiadau hyn gymryd amser, felly cymeradwyir cysylltu â swyddfa’r crwner cyn gwneud unrhyw drefniadau ar gyfer angladd.

Beth fydd y crwner yn ei wneud?

Bydd crwneriaid yn ceisio sefydlu achos meddygol y farwolaeth. Os bydd amheuaeth ynglŷn â’r achos yn dilyn post mortem, fe gynhelir cwest. Os bydd yr archwiliad yn dangos fod y farwolaeth yn un naturiol, mae’n bosib na fydd angen cwest ac fe wnaiff y crwner anfon ffurflen at y cofrestrydd marwolaethau fel y gall perthnasau gofrestru’r farwolaeth ac fel y gall y cofrestrydd roi tystysgrif claddedigaeth.

Cwestau

Cynhelir cwest i gofnodi:

  • Pwy oedd yr ymadawedig 
  • Pryd, ble a sut y digwyddodd achos meddygol y farwolaeth

Pan ddeuir i gasgliad, bydd y crwner yn cofnodi’r manylion sydd eu hangen er mwyn cofrestru’r farwolaeth.

Nid yw cwest yn penderfynu ynglŷn ag atebolrwydd sifil neu atebolrwydd troseddol ar ran rhywun a enwir.

Cwestau sydd ar y gweill

Dewiswch ddyddiad i weld pa gwestau sy’n digwydd ar y diwrnod hwnnw:

Mae’n anghyfreithlon gwneud unrhyw recordiadau neu dynnu lluniau o fewn Ystafell y Llys neu yn adeilad y Llys.
Dydd Mercher 23 Medi

Lleoliad cwest: Cwrt y Crwner, Neuadd y Sir, Ffordd Wynnstay, Rhuthun, Sir Ddinbych, LL15 1YN

Beryl Carey

  • Oed: 96
  • Lle a dyddiad marwolaeth: Wrexham Maelor 13.09.19
  • Amser y cwest: 9.30am

Darren Kevin Watson

  • Oed: 46
  • Lle a dyddiad marwolaeth: Spain 10.10.19
  • Amser y cwest: 10.15am

Michael James Terence Clancy

  • Oed: 74
  • Lle a dyddiad marwolaeth: Stoke Hospital 07.10.19
  • Amser y cwest: 10.45am

Michael William Pullen

  • Oed: 59
  • Lle a dyddiad marwolaeth: Wrexham 13.10.19
  • Amser y cwest: 12.15pm

Phillip Anthony Lodge

  • Oed: 27
  • Lle a dyddiad marwolaeth: Wrexham 10.10.19
  • Amser y cwest: 2pm

Brenda Harper

  • Oed: 83
  • Lle a dyddiad marwolaeth: Wrexham 08.10.19
  • Amser y cwest: 3pm

Shula Elizabeth Roberts

  • Oed: 38
  • Lle a dyddiad marwolaeth: Wrexham 17.10.19
  • Amser y cwest: 4pm
Dydd Llun 28 Medi

Lleoliad cwest: Cwrt y Crwner, Neuadd y Sir, Ffordd Wynnstay, Rhuthun, Sir Ddinbych, LL15 1YN

Nicholas McKenna

  • Oed: 51
  • Lle a dyddiad marwolaeth: Prestatyn 23.10.19
  • Amser y cwest: 10am

Arthur Price

  • Oed: 76
  • Lle a dyddiad marwolaeth: Flamborough 29.10.19
  • Amser y cwest: 11am

Richard Wynn Williams

  • Oed: 93
  • Lle a dyddiad marwolaeth: Wrexham Maelor 31.10.19
  • Amser y cwest: 12 hanner dydd

John Graham Marshall

  • Oed: 46
  • Lle a dyddiad marwolaeth: Wrexham 06.11.19
  • Amser y cwest: 2pm

Robert David Thomas

  • Oed: 31
  • Lle a dyddiad marwolaeth: Glan Clwyd 07.11.19
  • Amser y cwest: 3pm

Mervyn Paynter

  • Oed: 78
  • Lle a dyddiad marwolaeth: Wrexham Maelor 24.10.19
  • Amser y cwest: 4pm
Dydd Mawrth 29 Medi

Lleoliad cwest: Cwrt y Crwner, Neuadd y Sir, Ffordd Wynnstay, Rhuthun, Sir Ddinbych, LL15 1YN

Dorathea Marubbi

  • Oed: 91
  • Lle a dyddiad marwolaeth: Wrexham Maelor 10.11.19
  • Amser y cwest: 10am

Peter Cedric Hughes

  • Oed: 75
  • Lle a dyddiad marwolaeth: Hawarden 09.11.19
  • Amser y cwest: 11am

Sandra Davies

  • Oed: 48
  • Lle a dyddiad marwolaeth: Glan Clwyd 21.11.19
  • Amser y cwest: 12 hanner dydd

Darren Marc Wood

  • Oed: 52
  • Lle a dyddiad marwolaeth: Wrexham 11.11.19
  • Amser y cwest: 2pm

John Joseph O’Leary

  • Oed: 87
  • Lle a dyddiad marwolaeth: Wrexham Maelor 11.11.19
  • Amser y cwest: 3pm

Joanna Louise Chadwick

  • Oed: 48
  • Lle a dyddiad marwolaeth: Denbigh 22.10.19
  • Amser y cwest: 4pm
Dydd Mercher 30 Medi

Lleoliad cwest: Cwrt y Crwner, Neuadd y Sir, Ffordd Wynnstay, Rhuthun, Sir Ddinbych, LL15 1YN

Ashley Bernard Nickless

  • Oed: 31
  • Lle a dyddiad marwolaeth: Glan Clwyd 22.11.19
  • Amser y cwest: 10am

Janice Lancellote-Heard

  • Oed: 73
  • Lle a dyddiad marwolaeth: Wrexham Maelor 18.11.19
  • Amser y cwest: 11am

Natasha Warren

  • Oed: 35
  • Lle a dyddiad marwolaeth: Bagillt 17.11.19
  • Amser y cwest: 12 hanner dydd

Joseph Lowe

  • Oed: 79
  • Lle a dyddiad marwolaeth: Rhyl 22.11.19
  • Amser y cwest: 2pm

Peter Griffiths

  • Oed: 55
  • Lle a dyddiad marwolaeth: Wrexham 21.11.19
  • Amser y cwest: 3pm

Harry Jacob Langton

  • Oed: 22
  • Lle a dyddiad marwolaeth: Holywell 21.10.19
  • Amser y cwest: 4pm

Cofrestr Marwolaethau

Os penderfyna’r crwner bod angen cynnal cwest, ni chaiff y farwolaeth ei chofrestru nes bod y cwest wedi ei gwblhau, fodd bynnag rhoddir Tystysgrif Marwolaeth Dros Dro gan y crwner hyd nes y gellir cofrestru’n llawn. 

Wedi’r cwest, bydd y crwner yn cofrestru'r farwolaeth gyda chofrestrydd yr ardal lle digwyddodd y farwolaeth. Dyma ble mae swyddfeydd cofrestru Gogledd Cymru (Dwyrain a Chanolog):

Swyddfa y Crwner

Gallwch gysylltu â Swyddfa'r Crwner yn defnyddio'r manylion isod:

Mr John Gittins 
Swyddfa Crwner Ei Mawrhydi, 
Neuadd y Sir 
Ffordd Wynnstay 
Rhuthun 
LL15 1YN 

Ebost: cwrner@sirddinbych.gov.uk 

Ffôn: 01824 708 047